http://hdl.handle.net/11089/31833 2026-04-06T19:43:48Z http://hdl.handle.net/11089/33590 Ludzie wojny w medialnym obrazie świata Derlatka, Katarzyna Usually, we limit our understanding of the term “people of war” to those who trigger a war, lead, fight as commanders and soldiers. People of war are not only political leaders, commander chiefs, great and small and their armies. People of war are also attacked, beleaguered and oppressed nations, living in peace people of different countries and societies, not involved in conflict, observers of these events and their victims. They are also societies, nations, and civilizations, every one who is constantly manipulated and unconsciously participating in war with smaller or larger consequences. The threat to people is not only conventional war, but information warfare using such tools as: propaganda, disinformation, inspiration, manipulation of information, social engineering. This is how the mentioned people, spectators of TV and other media including social media, become participants of the war, supporting it or not, voting for governments or not, participating humanitarian actions or not. Their views, choices and decisions may depend in some degree of the aggressor. Information warfare is devastating, like any war, only in a different way, without blood. The people of war are almost the entire population of the world who has access to information in global information system. The authorities, opinion-makers, social groups, entire countries and nations are affected.; Zazwyczaj ograniczamy nasze pojmowanie pojęcia „ludzie wojny” do tych, którzy wojny wywołują, prowadzą, walczą w nich jako dowódcy i żołnierze. Ludzie wojny to przecież jednak nie tylko przywódcy, wodzowie, wielcy i mali oraz ich armie. To także napadnięte, oblężone i uciśnione narody, żyjący w pokoju obywatele innych państw i społeczeństw, niezaangażowanych w konflikt, będący obserwatorami tychże wydarzeń oraz ich ofiarami. To także całe społeczeństwa, narody, cywilizacje, każdy człowiek, który stale jest poddawany manipulacjom, nieświadomie uczestniczy w każdej wojnie, ponosząc mniejsze lub większe konsekwencje. Zagrożeniem dla obywateli jest nie tylko wojna konwencjonalna, lecz także wojna informacyjna prowadzona za pomocą takich narzędzi, jak: propaganda, dezinformacja, inspiracja, manipulacja informacji, sterowanie społeczne. Właśnie w ten sposób „ludzie wojny”, widzowie działań wojennych prezentowanych na żywo w telewizji stają się uczestnikami wojny, popierając ją lub nie, głosując na określone rządy lub nie, wspierając działania humanitarne lub nie. Ich poglądy, wybory i decyzje mogą zależeć od stopnia zniewolenia ich umysłów przez agresora. Wojna informacyjna ma charakter niszczący, jak każda wojna, tylko inaczej, bezkrwawo. Ludzie wojny to w dzisiejszym globalnym systemie informacyjnym niemalże cała ludność świata mająca dostęp do informacji. Podlegają jej autorytety, środowiska opiniotwórcze, grupy społeczne, narody oraz państwa. 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/33589 Fauzi al-Kawukdżi i Abd al-Kadir al-Husajni w walce o niepodległość Palestyny Pogońska-Pol, Magdalena The main of this article is presents actions taken by Fawzi al-Qawuqji and Abd al-Qadir al-Husayni during the so-called civil war in the British mandate of Palestine. The first headed the Arab Liberation Army, created by the League of Arab States. His forces were voluntary, few and weakly armed. The second set up the Holy War Army, which consisted of Palestinian volunteers, constituted forces subordinate to the Husajni family. Both commanders were to prevent the entry into force of the UN resolution on the division of Palestine into two states, and to protect the Arab civilian population. They conducted operations without cooperation, they failed to stop the activities of Jewish settlers and forces.; Artykuł omawia działania podejmowane przez Fauziego al-Kawukdżiego i Abd al-Kadira al-Husajniego w czasie tzw. wojny domowej w brytyjskim Mandacie Palestyny. Pierwszy stał na czele Arabskiej Armii Wyzwolenia, stworzonej przez Ligę Państw Arabskich. Jego siły miały charakter ochotniczy, były nieliczne i słabo uzbrojone. Drugi powołał Armię Świętej Wojny, która składała się z ochotników palestyńskich, stanowiła siły podporządkowane rodzinie Husajnich. Obaj dowódcy mieli za zadanie nie dopuścić do wejścia w życie rezolucji Organizacji Narodów Zjednoczonych dotyczącej podziału Palestyny na dwa państwa oraz chronić arabską ludność cywilną. Prowadzili działania bez współpracy ze sobą i nie udało im się powstrzymać działań osadników i sił żydowskich. 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/33588 Przywracanie i utrwalanie pamięci w społeczeństwie polskim o żołnierzach formacji granicznych Drugiej Rzeczypospolitej poległych w walkach obronnych z niemieckimi i sowieckimi wojskami we wrześniu 1939 roku Łach, Halina The article is a reflection on the need to preserve the social memory of the soldiers of the border formations of the Second Republic of Poland. In the Polish campaign of 1939, they fought a heroic fight with the German and Soviet armies. Sub-units of the Korpus Ochrony Pogranicza (Border Protection Corps; KOP) and the Straż Graniczna (Border Guard) and units created on their basis have shown outstanding combat qualities. They fought fierce battles against repeatedly stronger opponents, including in the area of Wieluń, on Hel, Węgierska Górka, Wizna, Szacka and Wytyczna. After the war, the history of September events and the memory of the soldiers of the KOP and the Border Guard were secretly suppressed. Important facts about the struggles and battles of the soldiers of the KOP and the Border Guard were deliberately omitted. In the new political reality after 1989, political changes influenced the evolution of Poles’ historical consciousness, which led to an increase in public interest in the memory of the KOP and the Border Guard. The main purpose of the research was to determine the place of defense battles of border guards soldiers from September 1939, as well as to show the activities of local government units, social organizations and Border Guard authorities in restoring and preserving the memory of their heroism in present times. The scientific deliberations in the article are concretised on the following thesis that: Preservation and commemoration of places of struggle of soldiers of border formations in Polish society in September 1939 constitute permanent values for the heritage of the nation and the Polish state, which should be popularized in the process of upbringing and education of young people in particular. generations.; Artykuł prezentuje refleksję nad potrzebą utrwalania pamięci społecznej o żołnierzach formacji granicznych Drugiej Rzeczypospolitej, którzy podczas kampanii polskiej w 1939 r. toczyli bohaterską walkę z wojskami niemieckimi i sowieckimi. Żołnierze oddziałów Korpusu Ochrony Pogranicza (KOP) i Straży Granicznej (SG), wchodząc do związków taktycznych, walczyli w obronie Wielunia, Helu, Węgierskiej Górki, Szacka i Wytyczna. Po wojnie historia wydarzeń z Września i pamięć o żołnierzach KOP i SG była ukrywana. Ważne fakty dotyczące zmagań i bojów żołnierzy zostały wyparte ze zbiorowej świadomości Polaków czy też celowo były pomijane. Dopiero po 1989 r., w nowej rzeczywistości polityczno-gospodarczej pojawiło się w społeczeństwie zainteresowanie pamięcią o żołnierzach KOP i SG, którzy w wojnie obronnej zginęli bądź przeżyli gehennę obozów jenieckich. Głównym celem poszukiwań badawczych było ukazanie miejsc walk obronnych żołnierzy formacji granicznych we wrześniu 1939 r. oraz przedstawienie w czasach obecnych działań jednostek samorządu, organizacji społecznych i organów Straży Granicznej Rzeczypospolitej Polskiej w przywracaniu i utrwalaniu pamięci w społeczeństwie polskim. Rozważania w artykule konkretyzują się na postawionej tezie, która brzmi: Utrwalanie i upamiętnianie w społeczeństwie polskim miejsc walk żołnierzy formacji granicznych we wrześniu 1939 r. stanowią trwałe wartości dla dziedzictwa narodu i państwa polskiego, które należy popularyzować w procesie wychowania i kształcenia w szczególności młodego pokolenia. 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/33587 Elżbieta Zawacka (1909–2009) – zasłużony żołnierz i aktywna „feministka” Marcinkiewicz-Kaczmarczyk, Anna Elżbieta Zawacka was dedicated herself to both military as well as educational activity in the interwar period. She started her activity in the Przysposobienie Wojskowe Kobiet (Female Military Training) and became a commander of PWK of Silesia Region. Those activities included from organization and conducting courses for young people. After the outbreak of the Second War World she was volunteering in the defence of Poland in September 1939 and next, she enrolled to the underground army, where she served as liaison and courier. As a courier, she smuggled important letters from Warsaw to Headquarter of the Polish Armed Forces in the West in London. She returned on Polish territory before the Warsaw Uprising. She was also participating in the insurgents straggle during the period from August to October 1944. After the end of the war, she devoted herself to historical and educational work. The establishment of the General Elżbieta Zawacka Foundation. Pomeranian Archives and Museum of the Home Army and the Military Service of Polish Women was her important accomplishment in the post-war period. She has been awarded many honors for her merits not only in military service but also in educational, historical and social spheres. She got the Cross of Valor, Cross of Merit and the Home Army Cross during the war. After the war, she was appointed as the general in 2006. Except that, she got the Order of the White Eagle in 1995 and the title of Custodian of National Remembrance in 2002. Elżbieta Zawacka connected a professional, military and pedagogical activity for all her life. Her attitude was showing that she had never resigned of her goals. In this context she was both a good soldier as well as “feminist”.; Elżbieta Zawacka, już w okresie przedwojennym, poświęciła się zarówno działalności wojskowej, jak i pedagogicznej, czynnie angażując się w działalność Przysposobienia Wojskowego Kobiet i pełniąc m.in. funkcję Komendantki PWK Rejonu Śląskiego. W ramach tej działalności m.in. organizowała i prowadziła szkolenia dla młodzieży. Po ataku wojsk niemieckich czynnie uczestniczyła w kampanii wrześniowej, a następnie wstąpiła do armii podziemnej, podejmując służbę najpierw w łączności, a potem kurierską. W ramach tej ostatniej przewiozła pocztę do Sztabu Naczelnego Wodza w Londynie, gdzie również prowadziła rozmowy na temat łączności oraz uregulowania prawnego służby wojskowej kobiet. Z Londynu powróciła na ziemie polskie, wykonując skok spadochronowy z cichociemnymi, a następnie uczestniczyła w powstaniu warszawskim. Po zakończeniu wojny poświęciła się pracy naukowej i pedagogicznej. Jedną z jej zasług w okresie powojennym było utworzenie Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej, Archiwum i Muzeum Pomorskiego Armii Krajowej oraz Wojskowej Służby Polek. Za swoje zasługi w działalności militarnej, a także na polu naukowym, pedagogicznym i społecznym E. Zawacka otrzymała nagrody i wyróżnienia. Jeszcze w okresie wojny została odznaczona m.in. Krzyżem Walecznych, Krzyżem Zasługi i Krzyżem Armii Krajowej, a po wojnie, w 2006 r. otrzymała stopień generała brygady. Oprócz tego w 1995 r. odznaczono ją Orderem Orła Białego, a w 2002 r. Prezes IPN nadał jej tytuł Kustosza Pamięci Narodowej. Przez całe swoje życie E. Zawacka łączyła pracę militarną, społeczną i pedagogiczną. Jej postawa świadczyła o tym, że umiała walczyć o swoje prawa, nie rezygnowała z obranego celu i niezależnie od okoliczności kontynuowała karierę zawodową. W tym kontekście można ją nazwać zarówno zasłużonym żołnierzem, jak i „feministką”. 2019-12-30T00:00:00Z