http://hdl.handle.net/11089/35227 Sun, 05 Apr 2026 20:46:04 GMT 2026-04-05T20:46:04Z https://dspace.uni.lodz.pl:443/bitstream/id/4bdc62bc-ad4c-40da-84db-c8717f863570/ http://hdl.handle.net/11089/35227 http://hdl.handle.net/11089/36069 Poza Warszawą I. Arcydzieła plastyki dawnej XII–XVIII wieku w świątyniach i rezydencjach Mazowsza, red. Michał Wardzyński, Mazowiecki Instytut Kultury, Warszawa 2018, ss. 262, il. 121, 2 mapy Gryglewski, Piotr Mon, 30 Dec 2019 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/36069 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/36070 Czy mieliśmy szansę na „styl polski”? Anna Tejszerska (USJK), Styl narodowy w architekturze sakralnej Polski Odrodzonej (1918–1939), Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego im. Jana Pawła II, Lublin 2019 Stefański, Krzysztof Stanisław Mon, 30 Dec 2019 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/36070 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/36068 W obliczu przemian i nowej rzeczywistości. Sztuka lat 1919–1939. LXVIII Ogólnopolska Sesja Naukowa Stowarzyszenia Historyków Sztuki. Łódź, 21–22 listopada 2019 roku Rutkowska-Siuda, Daria Mon, 30 Dec 2019 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/36068 2019-12-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/36066 Cmentarz w malarstwie i grafice Józefa Czajkowskiego Nowakowska, Monika The cemetery is a topic seemingly created to weave decadent reflections on the ephemerality and fragility of human life, so it is no wonder that it was eagerly taken up by Young Poland modernists. One of them was Józef Czajkowski (1872–1947) – an extremely versatile artist who contributed to the development of Polish architecture, craftsmanship and education, as well as an experimental graphic artist and painter. This is evidenced by the color lithograph from 1903, “Monastery Cemetery in Krakow” and the oil painting on canvas from 1910, “Winter Garden”, which is an extension of the graphic composition. Both in lithography and in an oil painting, Czajkowski showed his mastery in synthesizing a composition, building space and conveying the atmosphere of a place. Especially the tasteful nuances within the narrow range of white, black and brown, used in “Winter Garden”, show Czajkowski’s painterly class, as it turns out – a landscape’s painter as outstanding as his younger brother Stanisław Czajkowski. Both brothers were students of Jan Stanisławski. Although, Józef seems to be a more original and consummate colorist and symbolist, he has not devoted himself to painting. In his mature work, he strove to synthesize the arts, both in terms of workshop and content. That is why the sepulchral theme, appearing also in the 1900 painting “Kirkut”, does not seem to be accidental and deserves a thorough analysis – also in the context of research on graphics and painting of Young Poland’s modernism.; Cmentarz to temat wręcz stworzony do snucia dekadenckich rozważań nad ulotnością i kruchością ludzkiego życia, nic zatem dziwnego, że chętnie podejmowali go młodopolscy moderniści. Jednym z nich był Józef Czajkowski (1872–1947) – twórca niezwykle wszechstronny i zasłużony dla rozwoju polskiej architektury, rzemiosła i edukacji, a przy tym grafik i malarz eksperymentujący z kompozycją, kolorem i warsztatem. Świadczy o tym litografia barwna z 1903 roku jego autorstwa, zatytułowana Cmentarz klasztorny w Krakowie, oraz obraz olejny na płótnie z 1910 roku Ogród zimą, będący powtórzeniem, ale i rozwinięciem graficznej kompozycji. Czajkowski, dla którego zima ze swoim krajobrazem była ulubioną do uwieczniania porą roku (czego potwierdzeniem są dwa wybitne płótna: Sad w zimie z 1900 roku ze zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie oraz namalowane rok później Zima. Paw w ogrodzie z Lwowskiej Galerii Sztuki), zarówno w litografii, jak i w obrazie olejnym dał popis maestrii w syntetyzowaniu kompozycji, budowaniu przestrzeni za pomocą kontrastów walorowych i barwnych i oddawaniu atmosfery miejsca. Zwłaszcza wysmakowane niuanse w obrębie wąskiej gamy bieli, czerni i brązów, zastosowane w Ogrodzie zimą, pokazują malarską klasę Czajkowskiego, jak się okazuje – równie wybitnego pejzażystę, jak jego młodszy brat Stanisław Czajkowski. Obaj bracia byli uczniami Jana Stanisławskiego. Józef wydaje się jednak być bardziej oryginalnym i wytrawnym kolorystą i symbolistą, choć nie poświęcił się malarstwu. W swojej dojrzałej twórczości dążył do syntezy sztuk, każde dzieło traktując wielopłaszczyznowo, pod względem poszukiwań tak warsztatowych, jak i treściowych. Dlatego wątek sepulkralny, pojawiający się także w obrazie Kirkut z 1900 roku, nie wydaje się być przypadkowy i zasługuje na wnikliwą analizę – także w kontekście badań nad grafiką i malarstwem młodopolskiego modernizmu. Mon, 30 Dec 2019 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/36066 2019-12-30T00:00:00Z