http://hdl.handle.net/11089/41649 Sun, 05 Apr 2026 07:28:26 GMT 2026-04-05T07:28:26Z http://hdl.handle.net/11089/41655 Wybrane praktyki zarządzania wiekiem w ocenie starszych pracowników Lubrańska, Anna The aging of labor resources is of interest to demographers, economists, representatives of social sciences, organizations and management. Among the solutions to the problem, the idea of age management draws attention. It is an element of human resource management, favors the effective use of individual potential, opportunities, and competences of employees, while maintaining the value of age diversity. The main objective of the research was to assess the frequency of using age management practices in Polish companies, seen from the perspective of older employees. Employees in late adulthood (n = 243), aged 56–78, participated in the study. An own questionnaire was used on: professional development and training, training policy, health protection and promotion, employment flexibility, ergonomics and safety at work, retirement‑related policy. The respondents in their companies gave the highest ratings for efforts to ensure work safety, risk control, and the lowest for activities related to the retirement‑related policy.; Starzenie się zasobów pracowniczych stanowi przedmiot zainteresowania demografów, ekonomistów, przedstawicieli nauk społecznych oraz nauk z zakresu organizacji i zarządzania. Wśród rozwiązań problemu uwagę zwraca idea zarządzania wiekiem. Stanowi ona element zarządzania zasobami ludzkimi, sprzyja efektywnemu wykorzystaniu jednostkowego potencjału, możliwości i kompetencji pracowników, z zachowaniem wartości różnorodności wiekowej. Celem badań była ocena częstości stosowania praktyk z zakresu zarządzania wiekiem w polskich firmach, widziana z perspektywy starszych pracowników. W badaniu uczestniczyli pracownicy w wieku 56–78 lat (n = 243). Do analizy wykorzystano ankietę własną dotyczącą: rozwoju i doskonalenia zawodowego, polityki szkoleniowej, ochrony i promocji zdrowia, elastyczności zatrudnienia, ergonomii i bezpieczeństwa pracy, polityki emerytalnej. Badani w swoich firmach najwyżej ocenili starania o bezpieczeństwo pracy, kontrolę zagrożeń, a najniżej działania z zakresu polityki okołoemerytalnej. Wed, 30 Mar 2022 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/41655 2022-03-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/41654 Do Inter-Municipal Cooperation Unions Differ in Their Policies Depending on Their Size? Evidence from Poland Chodakowska, Aneta The literature on inter‑municipal cooperation (IMC) focusing on the characteristics of its members and factors driving a decision to start cooperating is abundant. Various studies indicate that small municipalities are particularly vulnerable to economies of scale and scope, hence they are more likely to start cooperating than bigger units. On the other hand, small municipalities face incentives to free‑ride on bigger local governments due to spillovers. However, it is unclear if there exists a nexus between the size of IMC entities (measured by population) and types of tasks performed jointly by their partners (often of a different number). This paper aims to fill the existing gap by testing whether a share of expenditures on one of the three categories of tasks (‘economies of scale and scope tasks,’ ‘spillover tasks’ and ‘multi tasks’) in total expenditures incurred jointly differs significantly depending on the size of an IMC entity. For that purpose, the Kruskal‑Wallis rank test was used. To pinpoint which specific medians are statistically different from the others in each year of analysis, Dunn’s multiple comparison test with the Bonferroni adjustment was performed. The research is based on Polish inter‑municipal unions (IMC‑unions) and their financial statements over the period 2003–2018 and covers 2,541 observations. The results show that the vast majority of statistically significant differences were observed in the share of expenditures on ‘economies of scale and scope tasks’ in total expenditures, suggesting that very small IMC‑unions spent more of their budget on these tasks than medium‑sized IMC‑unions and small IMC‑unions (over several years). No significant differences were noted in the share of ‘spillover’ expenditures. Significant differences in ‘multi’ expenditures occurred only in 2017 and 2018, indicating that small IMC‑unions spent more than very small IMC‑unions. These first results add to the existing literature by driving a conclusion that smaller IMC‑unions concentrate more on reducing per capita spending.; Literatura dotycząca współpracy międzygminnej (IMC), skupiająca się na charakterystyce jej członków i czynnikach decydujących o jej nawiązaniu, jest bogata. Różne badania wskazują, że korzyści skali i zakresu osiągają głównie małe gminy, w związku z czym są one bardziej chętne do podejmowania współpracy niż większe jednostki. Z drugiej strony małe gminy bywają niekiedy skłonne do korzystania z dóbr i usług świadczonych przez większe samorządy, co wiąże się z efektami zewnętrznymi. Nie jest jednak jasne, czy istnieje powiązanie między wielkością związków międzygminnych (mierzoną ich populacją) a rodzajami zadań wykonywanych wspólnie przez partnerów (często w różnej liczbie). Niniejszy artykuł ma na celu wypełnienie istniejącej luki poprzez zbadanie, czy udział wydatków na jedną z trzech kategorii zadań (zakwalifikowanych jako zadania cechujące się ekonomią skali i zakresu, generowaniem efektów zewnętrznych bądź mieszane) w wydatkach ponoszonych łącznie różni się istotnie w zależności od wielkości podmiotu IMC. Wykorzystano do tego test rang Kruskala‑Wallisa. Aby wskazać, które konkretne mediany różnią się statystycznie od pozostałych w każdym roku, przeprowadzono test wielokrotnych porównań Dunna z korektą Bonferroniego. Badanie dotyczy polskich związków międzygminnych oraz ich sprawozdań finansowych za lata 2003–2018 i obejmuje 2541 obserwacji. Wyniki pokazują, że zdecydowaną większość statystycznie istotnych różnic zaobserwowano w udziale wydatków na zadania cechujące się ekonomią skali i zakresu w wydatkach ogółem, co sugeruje, że bardzo małe związki międzygminne przeznaczały na te zadania większą część swojego budżetu niż średniej wielkości i małe związki międzygminne (przez kilka lat). Nie odnotowano istotnych różnic w udziale wydatków na zadania charakteryzujące się efektami zewnętrznymi. Znaczące różnice w wydatkach na zadania o charakterze mieszanym wystąpiły tylko w 2017 i 2018 roku. Świadczy to o tym, że małe związki międzygminne wydały więcej niż bardzo małe związki międzygminne. Wyniki badań uzupełniają literaturę przedmiotu, prowadząc do wniosku, że mniejsze związki międzygminne koncentrują się bardziej na redukcji wydatków w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Wed, 30 Mar 2022 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/41654 2022-03-30T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/41653 Makroekonomiczne uwarunkowania dynamiki dochodów z pracy i emerytur w Polsce (2010–2035) Ochocki, Andrzej The aim of the article is to indicate the macroeconomic conditions which determined the dynamics of remuneration and pension growth in Poland in 2010–2019, along with presenting the study forecast until 2035. The research was based on the data from the national accounts, population statistics, statistics of retirement benefits, demographic forecast of Statistics Poland and forecast of retired population worked out by ZUS.The demographic ageing of society leads to the growing problem of distribution of the current stream of goods and services produced in the economic process. The possibilities in this respect are determined by the relations between dynamics of the number of employed persons, number of pensioners and the volume of national income. The resulting dependencies can be described using the Intergenerational Income Transfer Model (IITM).The observation of tendencies in Poland demonstrated that the pace of GDP growth between 2010–2019 ensured the macroeconomic balance essential in the process of shaping remunerations and pensions – GDP was growing faster than remunerations and pensions. The carried out estimates indicate the need to maintain a GDP growth rate and productivity at not less than 2% per annum, which means that the volume of GDP will need to increase by more than 12% in 2025 compared to 2019 (using IITM).With the help of the IITM it was also possible to identify the main difficulty facing the public intergenerational transfers, which in a state perceived as a common good, should be understood as pensioners’ liabilities and their repayment should ensure a fair standard of living for the elderly.; Celem artykułu jest wskazanie makroekonomicznych uwarunkowań dynamiki dochodów z pracy i emerytur w Polsce w latach 2010–2019 wraz z prognozą studialną do 2035 roku. Źródłem danych są rachunki narodowe, statystyka ludności, statystyka świadczeń emerytalnych, prognoza demograficzna Głównego Urzędu Statystycznego i prognoza emerytalna Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Demograficzne starzenie się społeczeństwa powoduje narastanie problemu podziału bieżącego strumienia dóbr i usług wytwarzanych w procesie gospodarczym. Możliwości w tym zakresie są zdeterminowane relacjami dynamiki liczebności pracujących i emerytów oraz dynamiki wolumenu dochodu narodowego. Wynikające stąd zależności można opisać za pomocą modelu międzypokoleniowej redystrybucji dochodów (MMRD).Tendencje obserwowane w Polsce dowiodły, że dynamika wzrostu wolumenu PKB w badanym okresie zapewniała makroekonomiczny warunek równowagi w procesie kształtowania się dochodów z pracy i emerytur: wzrost PKB był większy niż dochodów z pracy i emerytur. Wykonane szacunki wskazują zarazem na konieczność utrzymania tempa wzrostu PKB i produktywności na poziomie nie mniejszym niż 2% rocznie, co oznacza wzrost wolumenu PKB o ponad 12% w 2025 roku w porównaniu z rokiem 2019.Przedstawiony model międzypokoleniowej redystrybucji dochodów pozwolił także ukazać istotę problemu publicznych transferów międzypokoleniowych, które w państwie traktowanym jako dobro wspólne należy pojmować jako wierzytelności emerytów, a ich spłacanie powinno zapewniać godziwy poziom życia ludziom starszym. Fri, 21 Jan 2022 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/41653 2022-01-21T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/41652 Notes on Selected Optimal Weighing Designs Graczyk, Małgorzata; Ceranka, Bronisław In this paper, some problems related to the construction of highly D‑efficient spring balance weighing designs are presented. We give some conditions determining the relations between the parameters of such designs and construction examples.; W artykule zostały przedstawione zagadnienia związane z konstrukcją wysoce D‑efektywnych sprężynowych układów wagowych. Podane zostały warunki określające zależności pomiędzy parametrami tych układów oraz przykłady konstrukcji. Wed, 19 Jan 2022 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/41652 2022-01-19T00:00:00Z