Polskie dziejopisarstwo na uchodźstwie wobec przemian w historiografii krajowej po 1945 roku

Abstract

Celem dysertacji jest dokonanie krytycznego przeglądu opinii, ocen i komentarzy formułowanych na emigracji pod adresem historiografii krajowej. Podjęty wysiłek badawczy zmierza do określenia pól problemowych wokół których ogniskowała się emigracyjna krytyka krajowego dziejopisarstwa, następnie zaś do uchwycenia jej cech charakterystycznych oraz do wyeksponowania ewolucji generalnych postaw zajmowanych na uchodźstwie wobec nauki historycznej w kraju. Podstawą źródłową pracy są przede wszystkim emigracyjne czasopisma zawierające omówienia, recenzje i komentarze poświęcone publikacjom historycznym ukazującym się w kraju. Wśród nich podstawowe są prace stricte historyczne takie jak „Teki Historyczne”, „Bellona”, „Zeszyty Historyczne” czy „Niepodległość”. Do najważniejszych z innego rodzaju periodyków autor zalicza paryską „Kulturę” czy wydawane w Londynie „Polemiki" oraz wychodzący w Stanach Zjednoczonych po angielsku „The Polish Review”. Praca podzielona została na pięć rozdziałów dotyczących kolejno: teoretyczno-metodologicznej przebudowy historiografii w Polsce Ludowej; roli chrześcijaństwa i Kościoła katolickiego w dziejach Polski w emigracyjnej krytyce historiografii krajowej; krytyki idei jagiellońskiej w historiografii krajowej; sporu o genezę powstania listopadowego; obrazu dziejów dwudziestolecia międzywojennego w historiografii krajowej w opiniach i ocenach historyków emigracyjnych.