Topika rytmu życia w poezji Marii Konopnickiej

Abstract

Dysertacja dotyczy poezji Marii Konopnickiej, którą rozpatruje pod kątem topiki rytmu życia. Autorka stawia tezę, że myśl antropologiczna, jaką są rozważania o ludzkiej egzystencji, jest refleksją nadrzędną, organizującą całą poezję Konopnickiej. Zakłada, iż wszystkie podejmowane przez badaczy problemy prędzej czy później zmieszczą się w topice egzystencjalnej. Rozdział pierwszy zawiera ustalenia teoretyczne dotyczące pojęcia toposu i topiki oraz prezentuje stan badań nad zagadnieniem będącym przedmiotem rozprawy. Rozdział drugi zawiera przede wszystkim poetyckie „definicje” życia stosowane przez Konopnicką. Następne rozdziały dotyczą etapów życia, kolejno młodości i pełni, starości i śmierci. Za jeszcze jeden etap życia autorka uznaje zmartwychwstanie, któremu poświęca ostatni fragment rozprawy. Zagadnienie to ma szczególne znaczenie w perspektywie czasu macierzystego dla twórczości poetki, czasu rozbiorów, w którym patriotyczne odniesienie do motywu zmartwychwstającej ojczyzny dostarcza kolejnych kontekstów dla tego typu rozważań. Istotnym trzonem kolejnych rozdziałów są rozważania o sposobie obrazowania poszczególnych etapów życia, realizowanym przez poetkę poprzez odniesienia do przyrody, symboliczne nacechowanie kolorów, przywoływanie stosownych motywów i środków stylistycznych.