Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego: Ostatnio dodane
Wyświetlanie pozycji 381-400 z 48122
-
Wpływ języka modlitw „De oratione communi seu fidelium” na język polskich modlitw powszechnych
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-11-28)The universal prayer as a text genre was introduced into the Mass liturgy in the 1970s. First, guidelines were produced in the Constitution on the Liturgy, followed by collections of model prayers in Latin and French. ... -
Prospekty i inne wypowiedzi odredakcyjne w polskiej prasie osiemnastowiecznej, czyli o budowaniu wspólnoty komunikatywnej
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-11-28)A prospectus was a fairly popular form in the 18th and 19th centuries for announcing new publications, including new press titles. The article’s material base consists of prospectuses and other editorial statements introducing ... -
Sylwa jako forma pamięci społecznej wspólnoty szlacheckiej
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-11-28)The article attempts to determine how the identity of the nobility is linguized in texts of the silvae rerum type typical of the Polish language of the 17th–18th centuries on the example of one manuscript. Sylva as an ... -
Jaka wspólnota: „komunikacyjna” czy „komunikatywna”? — rozważania leksykograficzne
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-11-28)The aim of this article is to present the dictionary history of the adjectives komunikacyjny and komunikatywny. The presentation of the history of both adjectives in Polish lexicography is used to answer the question of ... -
Bilateral Relations Index: Data for bilateral relations of France, 1992-2023 (dataset)
(2025-12-03)The dataset includes quantitative data on the bilateral relationship between France and the United States, China, Brazil, the UK, Germany, Russia, Ukraine, Nigeria, Turkey, Japan, and India, calculated under the framework ... -
Włoszczyzna w polszczyźnie, czyli o italianizmach w polskim słownictwie kulinarnym
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Opracowanie poświęcone jest zapożyczeniom z języka włoskiego obecnym w polskim słownictwie kulinarnym. We wprowadzeniu mowa jest o przyczynach popularności kuchni włoskiej w Polsce. Przywołane są stosowne dane statystyczne ... -
Lwia część komunikacji – o idiomach w języku
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)W pracy uwzględnione zostały idiomy polskie i włoskie, które wykazują podobieństwa pod względem semantyki, tożsamości leksykalnej, modelu gramatycznego oraz wartości stylistycznej. Zaprezentowano idiomy w obu językach, a ... -
Podobieństwa w języku zaklęte. O polskiej i włoskiej paremii
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)W pracy uwzględniono przysłowia polskie i włoskie. Skupiono się na przedstawieniu wspólnego dla języka polskiego i języka włoskiego zasobu paremiologicznego. Zaprezentowane zostaną maksymy o podobnej budowie oraz tożsame ... -
„A może się nawet zdarzyć, że zostawiając tak za sobą książki niby zeschłą skórę węża, po to, żeby uciekać w przód od tego, co zrobiło się dawniej, dostaje się Nagrodę Nobla”, Czesław Miłosz. Polscy nobliści
Kołodziej, Karolina
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)
Artykuł przedstawia sylwetki polskich laureatów literackiej Nagrody Nobla, przybliża okoliczności przyznania nagrody i towarzyszące im kontrowersje. W tekście skupiono się na przemówieniach noblowskich, wskazując najważniejsze ... -
Polsko-włoskie relacje dynastyczno-polityczne i ich oddziaływanie na polską i włoską kulturę w XVI–XVIII w. (wybrane zagadnienia)
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł omawia przekrojowo wzajemne relacje polsko-włoskie na gruncie dynastyczno-politycznym od XVI do XVII w. Omawia zjawisko masowych wyjazdów młodzieży szlacheckiej do Italii, tzw. grand tour, oraz wzrost zainteresowania ... -
Zapożyczenia włoskie w dziejach polszczyzny (XVI-XIX w.) / I prestiti linguistici dall’italiano nella storia del polacco (XVI-XIX secolo)
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł poświęcony jest trzem reportażom (listom z podróży) autorstwa Henryka Sienkiewicza z podróży do Włoch oraz obrazowi Rzymu utrwalonemu w dwóch powieściach ‒ Bez dogmatu (1890) oraz w Rodzinie Połanieckich (1894). ... -
Polsko-łacińskie kontakty językowe w pigułce / I contatti linguistici latino-polacchi
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł stanowi syntetyczne opracowanie dziejów relacji między językiem polskim a łaciną — od momentu przyjęcia chrztu przez Mieszka I w 966 roku aż po czasy współczesne. Autorka ukazuje, w jaki sposób decyzja o przyjęciu ... -
Jan Zamoyski (1542-1605) – polski padewczyk
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł przybliża postać Jana Zamoyskiego, marszałka wielkiego koronnego, oraz ukazuje, jak pobyt we Włoszech, a zwłaszcza studia na uniwersytecie padewskim wpłynęły na formację intelektualną szlachcica. Artykuł przypomina, ... -
Kilka kart z historii języka polskiego / Alcune pagine di storia della lingua polacca
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Wykład porusza kilka zagadnień dotyczących początków polszczyzny, zwłaszcza tej przedpiśmiennej. Na początku przedstawione zostały dwa najważniejsze konteksty językowe polszczyzny: indoeuropejski oraz prasłowiański. Wskazano ... -
Wprowadzenie / Introduzione
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02) -
Stanisław Lem – pisarz wszechstronny
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Stanisław Herman Lem (1921-2006) to jeden z najwybitniejszych i najwszechstronniejszych polskich pisarzy XX wieku. Jego dorobek artystyczny i myślowy obejmuje nie tylko beletrystykę, ale też popularyzację nauki, krytykę i ... -
Polacy o Włochach – Włosi o Polakach. Język, literatura, kultura: I polacchi a proposito degli italiani – gli italiani a proposito dei polacchi. Lingua, letteratura, cultura
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Monografia składa się z trzech części poświęconych kolejno językowi, literaturze i kulturze ujętych w kontekście relacji polsko-włoskich. W części sprofilowanej językoznawczo znalazły się wykłady poświęcone leksyce ... -
Włoska sztuka – polskie wiersze. Kilka przykładów
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł został zasadniczo poświęcony włoskiej sztuce utrwalonej w polskiej literaturze. W jego pierwszej części omówiono zagadnienia teoretyczne związane z definicją ekfrazy, sposobem rozumienia kategorii tłumaczenia ... -
Włoskie doświadczenia Cypriana Norwida (1821-1883) i Teofila Lenartowicza (1822-1893)
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł omawia wpływy Włoch i kultury włoskiej na życie oraz twórczość dwóch poetów: Cypriana Norwida i Teofila Lenartowicza, reprezentujących trzecie pokolenie romantyków polskich. Choć łączyło ich wiele wspólnych doświadczeń ... -
Włochy polskich romantyków
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2025-12-02)Artykuł przypomina, jak w XIX wieku zawiązywał się mit braterstwa polsko-włoskiego, najpierw na przykładzie historii legionów Henryka Dąbrowskiego, następnie udziału polskich romantyków w procesie Risorgimenta włoskiego. ...