http://hdl.handle.net/11089/31132 2026-04-03T20:54:27Z http://hdl.handle.net/11089/31139 Transhumanizm polityczny - przyszłość bez kryzysu? Misztal, Dawid As is the case with every utopian vision of the future, transhumanism offers some social and political solutions. In recent years transhumanists on both sides of the Atlantic have been trying to make this ideas visible and hearable in the political mainstream, which makes them all the more interesting. The text examines the set of beliefs supported and promoted by political transhumanism in order to estimate their persuasiveness and their potential efficiency in dealing with the problems they allegedly would solve. First I try to present the general profile of the political dimension of transhumanism. Then, as a result, two main transhumanist political stances are distinguished: technolibertarianism and technoprogressivism. This allows to analyse the functioning of the notion of crisis in the political rhetoric of transhumanism.; Jak ma to miejsce w przypadku każdej utopijnej wizji przyszłości, także transhumanizm przynosi pewne propozycje o charakterze społeczno-politycznym. W ostatnich latach po obu stronach Atlantyku zwolennicy tego nurtu podjęli starania, aby idee te znalazły swoją reprezentację w politycznym mainstreamie. W tekście przyglądam się zestawowi charakterystycznych dla politycznego transhumanizmu przekonań, by ocenić ich potencjalną atrakcyjność i efektywność w rozwiązywania problemów, jakim miałyby w domniemaniu zaradzić. W tym celu staram się najpierw przybliżyć ogólną specyfikę politycznego wymiaru transhumanizmu, by następnie wyróżnić dwie dominujące w nim orientacje: technolibertarianim i technoprogresywizm. Na tak zarysowanym tle scharakteryzowane zostaje funkcjonowanie pojęcia kryzysu w retoryce i postulatach politycznych transhumanizmu. 2018-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/31138 Niezrównoważenie w kryzysie Szymański, Wojciech W czasach kryzysu Europy nadmierne koncentrowanie się na kwestiach rynkowych i gospodarczych w analizowaniu przyczyn i szukaniu rozwiązan wspo łczesnych problemo w wydaje mi się działaniem niedostatecznym. Co więcej, uważam za niebezpieczne zaniedbywanie dobrobytu obywateli rozumianego szerzej niż dostatek zasobo w finansowych. W niniejszej pracy, korzystając z badań naukowych prowadzonych w celu odnalezienia korelato w deklarowanego poziomu szczęścia/dobrostanu (SWB, Subjective Well-Being), uznawszy je za najtrafniejszy miernik skuteczności polityki danego rządu, chciałbym pokazac alternatywne do najbardziej obecnie rozpowszechnionych teorii szczęścia. W pracy przedstawiam porównanie dwóch dominujących ostatnimi czasy współczynników, używanych w mierzeniu sukcesu danej polityki (IEF - Index of Economic Freedom oraz GCI, Global Competitiveness Index) ze stosunkowo niedawno stworzonym trzecim (SDGI, Sustainable Development Goals Index), prezentując badania wykazujące najwyższą moc tego ostatniego w przewidywaniu poziomu dobrostanu jednostek. Jeśli wyniki tych badań mona uznać za poprawne, oznacza to, że obecne, uważane przez niektórych za nader redukcjonistyczne, podejście do kwestii poprawy losu obywateli jest mylne i należy przynajmniej rozważyć inną drogę. Jedną z propozycji „innej drogi” przedstawiam w skrócie w formie opisu celów paradygmatu zrównoważonego rozwoju.; In the time of the European crisis, I find actions motivated by excessive attention paid to the financial and economic matters in analysing its reasons and the search for ways of amending it largely insufficient. Moreover, I believe it is dangerous to neglect the well-being of citizens understood more broadly than just a deficit of financial resources. In this paper, basing on research into finding correlates of subjective well-being of individuals, believing that they are the most effective measure of the quality of policies of any given government, I want to show an alternative approach to the current mainstream theories of happiness. I present a comparison of two dominant indexes used for measuring the quality of governance (IEF - Index of Economic Freedom and GCI, Global Competitiveness Index) and juxtapose them with the relatively recently created third index (SDGI, Sustainable Development Goals Index), citing results suggesting a higher explanatory power of the latter in predicting the well-being of individuals. If those results are correct, it seem that the contemporary, deemed by some to be overly reductionist, approach to improving the well-being of individuals is wrong and a different attitude should at least be considered. One of the „different attitudes” is presented in short in the form of a list of goals within the paradigm of sustainable development. 2018-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/31137 Rzym, Europa, świat – prawo rzymskie jako ratio scripta Leszczyński, Marcin Wśród historyków prawa istnieje przeświadczenie, że w Europie istnieje dość jednolita tradycja prawna. To przekonanie o jednolitości tradycji wynika z badań nad recepcją prawa rzymskiego przez różne kraje Europy i przyjęcie prawa rzymskiego jako podstawy dla prawa kanonicznego. Prawo rzymskie uważane jest zatem za faktyczny, historyczny fundament różnych porządków prawnych. W tym sensie, prawo rzymskie przejmuje funkcję, przypisywaną mu już w średniowieczu, ratio scripta, zbliżoną w treści do funkcji prawa natury. Co więcej, odwoływanie się do jednolitej tradycji prawnej, prowadzić może do wyrażania anachronicznych opinii o sytuacji politycznej w Europie. W artykule stawiam tezę, że prawo rzymskie nie powinno stanowić odpowiedniego punktu odniesienia dla budowania porządku prawnego w Europie, mimo oczywistych powodów, dla których mogłoby nim być.; Some legal historians believe that there is a fairly uniform legal tradition in Europe. That conviction is brought about by the research of Roman law’s reception in different countries and its function for canon law. Hence, Roman law is considered to be an actual, historical foundations of different legal orders. In that sense, Roman law takes over a function, already attributed to it in Middle Ages, of ratio scripta. In content it is similar to natural law. What is more, constant reference to the uniform legal tradition can lead to anachronistic opinions on political situation in Europe. In the article I venture an opinion that Roman law should not be a valid reference point for a construction of legal order in Europe – despite the obvious reasons why it could be. 2018-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/31136 New Atheism and Secularism Sieczkowski, Tomasz The paper attempts to analyze the theoretical conditions of the possible conflict between the New Atheism and modern secular liberal democracies. After short presentation of a few main components of neoatheistic thinking I concentrate on the notion of secularism as proposed by Charles Taylor. I conclude that by identifying the religion as “the root of all evil” the New Atheists are revealing the unjustifiable lack of judgment, as their aggressive antireligious stance generates rather crises and conflicts than social harmony.; Artykuł jest próbą analizy teoretycznych warunków możliwego konfliktu między nowym ateizmem a współczesnymi liberalnymi, świeckimi demokracjami. Po krótkiej prezentacji kilku głównych składników myślenia neoateistycznego koncentruję się na pojęciu sekularyzmu w wersji zaproponowanej przez Charlesa Taylora. Dochodzę do wniosku, że nowi ateiści, utożsamiając religię ze „źródłem wszelkiego zła”, wykazują się brakiem rozwagi, ponieważ ich agresywna, antyreligijna postawa generuje raczej kryzysy i konflikty niż społeczną harmonię. 2018-01-01T00:00:00Z