http://hdl.handle.net/11089/4 Fri, 19 Jun 2026 20:06:21 GMT 2026-06-19T20:06:21Z https://dspace.uni.lodz.pl:443/xmlui/bitstream/id/56c160fd-4ca3-4af8-9b06-ce54d4095623/ http://hdl.handle.net/11089/4 http://hdl.handle.net/11089/58521 Łódź: Szkice o literaturze, przestrzeni i historii Cieślak, Tomasz Książka to zbiór studiów prezentujących specyfikę łódzkiego doświadczenia nowoczesności na tle innych miast – centrów wytwórczych doby drugiej rewolucji przemysłowej w Europie. Publikacja analizuje reprezentację przestrzeni Łodzi w literaturze, począwszy od lat 80. XIX wieku po rok 1939, w utworach napisanych po polsku, w jidysz, po niemiecku i rosyjsku, co wynika z wielokulturowości miasta. Autor uwzględnia, w mniejszym stopniu, wybraną twórczość najnowszą. Korzysta zarówno z tekstów najwybitniejszych, jak i zapomnianych, sięga także po teksty publicystyczne i literaturę popularną. Głównym celem publikacji jest rekonstrukcja składowych „tekstu łódzkiego” (na wzór „tekstu petersburskiego” Władimira Toporowa). Rozwój „tekstu łódzkiego” wiąże się z przedstawionymi chronologicznie najistotniejszymi wydarzeniami z historii miasta: rewolucji 1905–1907, I wojny światowej, Wielkiego Kryzysu, ponieważ miały one decydujący wpływ na budowanie tożsamości lokalnej. Ukształtowany na przełomie XIX i XX wieku „tekst łódzki” okazuje się być, w świetle analiz, nadal obecny i produktywny dla kolejnych generacji twórców.; The book is a collection of studies presenting the specificity of the experience of modernity in Łódź against the background of other cities – manufacturing centers of the second industrial revolution in Europe. The publication analyzes the representation of Łódź’s space in literature, from the 1880s to 1939, in literary works written in Polish, Yiddish, German and Russian, which results from the multicultural character of the city. The author takes into account, to a lesser extent, selected recent works. He uses both the most outstanding and forgotten texts, he also reaches for journalistic texts and popular literature. The main idea and compositional axis of the book is the reconstruction of the components of the “Łódź text” (following Vladimir Toporov’s “Petersburg text”). The development of the “Łódź text” is related to the most important events in the history of the city presented chronologically: the revolution of 1905–1907, World War I, and the Great Depression, because they had a decisive impact on building local identity. The “Łódź text”, shaped at the turn of the 19th and 20th centuries, turns out to be, in the light of analyses, still present and productive for subsequent generations of authors. Mon, 16 Oct 2023 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58521 2023-10-16T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58507 Horror literacki w Polsce — przegląd kategorii gatunkowych Zatora, Anna Dane zostały zebrane w ramach projektu „Groza w wielu wydaniach — horror literacki i jego odmiany na współczesnym polskim rynku wydawniczym” (Narodowe Centrum Nauki). Zawierają wyniki części drugiej badania polegającego na analizie kategorii gatunkowych nadawanych utworom literackim przez wydawcę, Bibliotekę Narodową, portal dla czytelników LubimyCzytać, platformę subskrypcyjną Legimi, a także sieci dystrybucji: Empik, Świat Książki oraz Bonito. Badanie przeprowadzono w okresie: 10.08.2025–11.02.2026 r. Dane wprowadzano do żywego dokumentu programu Excel w chmurze Microsoft w ramach licencji Uniwersytetu Łódzkiego. Dane skorygowano i wyeksportowano do pliku w formacie XLSX 12.06.2026 r. W badaniu wzięto pod uwagę wyłącznie utwory polskich autorów wydane w Polsce w latach 2020–2025 — zarówno pierwsze wydania, jak i wznowienia — które przynajmniej w jednym z badanych źródeł otrzymały kategorię związaną z gatunkowymi odmianami literatury grozy. Badanie nie obejmowało self publishingu. Badanie obejmowało wydania papierowe oraz e-booki, a w przypadku braku kategoryzacji wydania papierowego lub e-booka u dystrybutorów — porównawczo audiobooki. Badanie było ograniczone czasowo, więc przyjęto granicę 300 utworów jako miarodajną dla grupy polskiego horroru literackiego w latach 2020–2025. Pliki zawierają: (1) „result_of_the_research_in_Polish” — wyniki badania w formie arkusza kalkulacyjnego Excela w formacie XLSX. (2) „methodology_in_Polish” — opis badania wraz z metodologią i objaśnieniem kolumn z pliku (1), zapisany w formacie PDF. (3) „readme” — plik zawierający metadane.; The data was collected as part of the project “Horror in Many Forms — Literary Horror and Its Varieties on the Contemporary Polish Publishing Market” (National Science Centre). It contains the results of the second part of the study, which involved analysing the genre categories assigned to literary works by publishers, the National Library in Poland, the LubimyCzytać readers’ portal, the Legimi subscription platform, as well as the distribution networks: Empik, Świat Książki and Bonito. The study was conducted between 10 August 2025 and 11 February 2026. Data was entered into a Microsoft Excel document in the cloud under a licence held by the University of Łódź. The data was corrected and exported to an XLSX file on 12 June 2026. The study considered only works by Polish authors published in Poland between 2020 and 2025 — both first editions and reprints — which were assigned a category related to subgenres of horror literature in at least one of the sources examined. The study did not include self-published works. The study covered print editions and e-books, and in the absence of categorisation of a print edition or e-book by distributors — audiobooks for comparison. The study was time-limited, so a threshold of 300 works was adopted as representative of the Polish literary horror genre for the years 2020–2025. The files contain: (1) ‘result_of_the_research_in_Polish’ — the results of the study in the form of an Excel spreadsheet in XLSX format. (2) ‘methodology_in_Polish’ — a description of the study, including the methodology and an explanation of the columns from file (1), saved in PDF format. (3) “readme” — a file containing metadata. The project “Horror in many editions — literary horror and its genres on the contemporary Polish publishing market” concerns literary horror, whose existing genre definitions prove insufficient. As a category (aesthetic, narrative), horror functions in parallel in other media, mainly in film and digital games, and its representations draw on each other, creating a genre- and aesthetic-rich universe. Horror requires an interdisciplinary approach, going beyond the methodology used in traditional literary studies and combining comprehensive genre analysis with research into the publishing market and media related to reading and literature. The aim of the preliminary study is to test the proposed methodology on a small sample: Polish literary horror of the last five years. The research involves an analysis of the publishing market in Poland in 2020–2025 based on: (1) a survey addressed to selected publishers specializing in popular literature, (2) a review of the classification of Polish horror literature and related literary genres on popular social media platforms for readers, (3) a review of Polish literature classified as horror based on catalogs/websites and popular online bookstores and e-book providers, (4) a review of Polish literature classified as horror based on the catalogs of the National Library and verification of the results with marketing classifications (publishers, bookstores), (5) a preliminary review of literature by Polish authors published in the last five years and an attempt to verify the publishing classification based on literary analysis. The proposed preliminary research allows us to test how the interdisciplinary approach works in the analysis of literary horror and enables further in-depth research. Sat, 13 Jun 2026 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58507 2026-06-13T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58460 Dziennik 1943: Wieki XX i XXI Grubiński, Wacław; Raźny, Joanna Prezentowana praca jest edycją krytyczną Dziennika Wacława Grubińskiego za rok 1943. W zapisie diarystycznym autor utrwala koleje swego losu po zwolnieniu z łagrów północnego Uralu i opuszczeniu razem z armią Andersa ZSRS; stamtąd przez Persję (Iran), Indie, afrykański Durban i Cape Town (Kapsztad) przedostał się do Szkocji i Anglii, a w maju 1943 r. zamieszkał na stałe w Londynie. Lektura dziennika dostarcza nowej wiedzy na temat wojennej biografii jego autora, oświetlając w subiektywnej perspektywie wydarzenia, przedsięwzięcia twórcze, kręgi środowiskowe, relacje osobowe, jakie nawiązał w pierwszych miesiącach po przybyciu do Wielkiej Brytanii, reprezentatywne dla czasu historycznego postawy i opinie. Tekst dziennika, obudowany komentarzem tekstologicznym oraz aparatem przypisów, poprzedza przedmowa, będąca syntetyczną prezentacją całokształtu biografii i dzieła Grubińskiego (1883–1973) — dramaturga, prozaika i publicysty — którego postać, znana dobrze w kręgach artystycznych młodopolskiej, a później także międzywojennej Warszawy, uległa po drugiej wojnie światowej powolnemu zapomnieniu. W oparciu o teksty wspomnieniowe, recenzje, wypowiedzi samego Grubińskiego przedstawiono podstawowe fakty z jego biografii i dorobku pisarskiego, jak również dzieje recepcji jego utworów w kraju i za granicą. Relacjonowanie dialogu Grubińskiego z literacką publicznością poprowadzono aż po ostatnie dni życia pisarza, który doczekał sędziwych lat i zmarł na emigracji w Londynie, a także zasygnalizowano pojawienie się zainteresowania jego twórczością w ostatnich dziesięcioleciach. Tue, 12 Dec 2023 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58460 2023-12-12T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58457 Teksty transatlantyckie: Eseje o literaturze amerykańskiej i francuskiej Piechucka, Alicja Prezentowana publikacja to zbiór szkiców krytycznoliterackich, esejów poświęconych współczesnej literaturze amerykańskiej i francuskiej. Autorka omawia tłumaczone na język polski książki, koncentrując się na kilku wątkach, takich jak formowanie się artystycznej wrażliwości, autobiografizm i autofikcja, powieść akademicka, różne wymiary doświadczenia lektury, problematyka rodzinna, relacje społeczne i przeżycia egzystencjalne. Eseje te mogą z pewnością posłużyć Czytelnikowi jako przewodnik, pomóc mu zdobyć orientację w określonym temacie, zachęcić do lektury i dalszych poszukiwań. Fri, 30 Dec 2016 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58457 2016-12-30T00:00:00Z