http://hdl.handle.net/11089/58772 Wed, 08 Jul 2026 15:55:58 GMT 2026-07-08T15:55:58Z https://dspace.uni.lodz.pl:443/xmlui/bitstream/id/f7994563-e13a-48a9-a9b1-7a211459518d/ http://hdl.handle.net/11089/58772 http://hdl.handle.net/11089/58795 The Effectiveness of Precious Metals as a Long-Term Investment in the Polish Context Wilczek, Piotr Precious metals have long served as a safe haven for investors, protecting capital value during periods of economic uncertainty, inflation, and political turbulence. Assets such as gold, silver, and platinum demonstrate relatively low correlation with traditional financial instruments, which makes them attractive tools for portfolio diversification. In the context of the Polish market, characterised by its relatively young capital market and regulatory instability, an analysis of the long-term effectiveness of investments in precious metals becomes particularly significant. The aim of this study is to evaluate the effectiveness of precious metals as long-term investment instruments, with particular emphasis on the specificity of the Polish market. The analysis seeks to determine whether the inclusion of precious metals in the portfolio of a domestic investor can serve as an effective hedge against capital depreciation or enhance overall portfolio returns. The study employs daily closing prices of four selected precious metals: gold, silver, platinum, and palladium, compared against the performance of the WIG20 and mWIG40 indices, as well as 10-year government bonds. Based on the collected data, an assessment of individual assets was conducted, including rates of return, risk, and performance indicators such as the Sharpe ratio, Jensen’s alpha, the Treynor ratio, and the regret levels. Furthermore, portfolio optimisation was carried out, identifying both the minimum variance portfolio (MVP) and portfolios maximising returns for investors with specified levels of risk aversion. The results suggest that precious metals, particularly gold and silver, represent justified additions to an investment portfolio. Both assets exhibited higher returns than other instruments during the examined period, with gold also demonstrating the lowest risk aside from government bonds. Additionally, the low correlation of precious metals with stock indices, negative in the case of gold, indicates that these assets may serve as a valuable alternative to traditional instruments during economic downturns while simultaneously enhancing portfolio stability.; Metale szlachetne od wieków pełnią funkcję bezpiecznej przystani dla inwestorów, chroniąc wartość kapitału w okresach niepewności gospodarczej, inflacji oraz zawirowań politycznych. Złoto, srebro czy platyna wykazują relatywnie niską korelację z tradycyjnymi aktywami finansowymi, co czyni je atrakcyjnymi narzędziami dywersyfikacji portfela inwestycyjnego. W polskich realiach, charakteryzujących się stosunkowo młodym rynkiem kapitałowym oraz niestabilnością regulacyjną, analiza długoterminowej efektywności inwestycji w metale szlachetne nabiera szczególnego znaczenia. Celem artykułu jest ocena efektywności metali szlachetnych jako instrumentów inwestycyjnych w perspektywie długoterminowej, ze szczególnym uwzględnieniem specyfiki polskiego rynku. Analiza ma na celu wskazanie, czy włączenie metali szlachetnych do portfela inwestycyjnego inwestora krajowego może stanowić skuteczne zabezpieczenie wartości kapitału lub zwiększyć zwrot z portfolio. W badaniach wykorzystano dzienne ceny zamknięcia czterech wybranych metali szlachetnych, czyli złota, srebra, platyny i palladu, które zestawiono z wynikami indeksów WIG20, mWIG40 oraz 10-letnich obligacji skarbowych. Na podstawie zebranych danych została przeprowadzona analiza poszczególnych aktywów, gdzie zbadano ich stopy zwrotu, ryzyko, wskaźniki Sharpe’a, Jensena oraz Treynora, a także współczynnik żalu. Dodatkowo została przeprowadzona optymalizacja portfeli składających się z wymienionych aktywów, zarówno w poszukiwaniu portfela MVP, jak i takiego, który maksymalizuje zysk dla inwestora o konkretnej awersji na ryzyko. Wyniki badań sugerują, iż metale, a konkretnie złoto i srebro, są zasadnymi propozycjami do włączenia w portfolio inwestycyjne. Zarówno złoto, jak i srebro odznaczały się w badanym okresie wyższą stopą zwrotu niż pozostałe aktywa, przy czym złoto posiadło również najniższe ryzyko, nie licząc obligacji. Dodatkowo niska korelacja metali z indeksami giełdowymi, a w przypadku złota nawet ujemna, sugeruje, iż kruszce mogą stanowić dobrą alternatywę dla klasycznych instrumentów w okresie dekoniunktury, jednocześnie zwiększając stabilność portfolio. Wed, 17 Jun 2026 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58795 2026-06-17T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58792 Effectiveness and Efficiency of Polish Revenue Administration after the 2017 Reform in the Context of Tax Process Digitalisation Szczodrowski, Grzegorz This article examines whether the 2017 reform establishing the National Revenue Administration (Polish: Krajowa Administracja Skarbowa, abbreviated KAS) and tax process digitalisation improved both collection effectiveness and operational efficiency. The study covers the years 2017–2024 and draws on data from the Ministry of Finance, the Supreme Audit Office, the European Commission, and the OECD. Two research hypotheses were tested. Hypothesis H1 assumed that KAS digitalisation increased VAT collection effectiveness but had an asymmetric impact on the tax system. It neither reduced the CIT gap proportionally nor significantly improved operational efficiency. Hypothesis H2 proposed that digitalisation transformed the KAS supervision model from traditional on-site controls to algorithm-driven verification procedures, encompassing both automated checks and manual verification activities guided by risk profiling.Both hypotheses were confirmed. VAT collection effectiveness improved markedly: the VAT gap decreased from 24.1% to 6.9% and the VAT Revenue Ratio (VRR) increased from 35% to 46%. The CIT gap fell to 33%, while the CIT-Revenue Ratio (CIT-RR) rose only to 18%. The supervision model transformed substantially: traditional controls declined by 59.6%, while verification proceedings increased by 143%. The accuracy rate for selection into audits reached as high as 99.2%. Paradoxically, operational efficiency did not improve: collection costs oscillated around 1.8–2.0 PLN/100 PLN of revenue in recent years, and average proceedings time increased. The article identifies three priorities for further reform: tax regulation stabilisation, investment in human resources, and enhanced monitoring of international profit transfers.; Artykuł analizuje, czy reforma z 2017 roku, powołująca Krajową Administrację Skarbową (KAS), i cyfryzacja procesów podatkowych poprawiły skuteczność poboru i efektywność operacyjną administracji skarbowej. Badanie obejmuje lata 2017–2024 i opiera się na danych Ministerstwa Finansów, NIK, Komisji Europejskiej oraz OECD. Zweryfikowano dwie hipotezy badawcze. Hipoteza H1 zakładała, że cyfryzacja KAS zwiększyła skuteczność poboru VAT, jednak miała asymetryczny wpływ na system podatkowy, nie doprowadzając do proporcjonalnego zmniejszenia luki CIT ani do istotnej poprawy efektywności operacyjnej. Hipoteza H2 stwierdzała, że cyfryzacja procesów podatkowych przekształciła model nadzoru KAS, zastępując kontrole tradycyjne weryfikacjami kierowanymi algorytmami profilu ryzyka, obejmującymi zarówno automatyczne sprawdzenia, jak i docelowe czynności sprawdzające. Obie hipotezy potwierdzono. Skuteczność poboru VAT wzrosła istotnie: luka spadła z 24,1% do 6,9%, wskaźnik VRR wzrósł z 35% do 46%. Luka CIT spadła do 33%, wskaźnik CIT-RR wzrósł zaledwie do 18%. Model nadzoru zmienił się: kontrole tradycyjne spadły o 59,6%, czynności sprawdzające wzrosły o 143%. Precyzja typowania do kontroli wzrosła do poziomu 99,2%. Paradoksalnie efektywność operacyjna nie poprawiła się – koszty poboru kształtowały się w przedziale (1,7–2,0 zł/100 zł), czas postępowań się wydłużył. Artykuł wskazuje trzy priorytety dla dalszych reform: stabilizację regulacji podatkowej, inwestycje w zasoby ludzkie oraz powiększenie zdolności do monitorowania transferów zysków międzynarodowych. Thu, 11 Jun 2026 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58792 2026-06-11T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58794 Mobility and Human Capital Valuation in the European Football Labour Market Metelski, Adam The football transfer market constitutes one of the most financially intensive and internationally mobile segments of the labour economy, characterised by the direct purchase of employees – professional football players – between clubs. This study analyses transfer flows within Europe’s five major football leagues (Premier League, La Liga, Serie A, Bundesliga, and Ligue 1). The findings reveal a strong preference for domestic transfers, which account for 44.39% of all paid incoming transfers and 33.71% of total transfer expenditures. This pattern suggests that clubs prioritise players with prior domestic league experience, likely to reduce adaptation risks and enhance short-term performance stability. However, international transfers are associated with significantly higher market values, indicating a willingness among clubs to pay a premium for external talent, potentially driven by perceived quality, international reputation, and competitive market pressures. The study contributes to the literature on sports labour markets by identifying the coexistence of domestic preference mechanisms and a financial premium for foreign talent within an otherwise highly globalised employment system.; Rynek transferowy w piłce nożnej stanowi wyjątkowy segment rynku pracy, w którym dochodzi do bezpośredniego zakupu pracowników – piłkarzy – pomiędzy klubami. Celem artykułu jest analiza kierunków przepływów transferowych w pięciu czołowych ligach europejskich: angielskiej Premier League, hiszpańskiej La Liga, włoskiej Serie A, niemieckiej Bundeslidze oraz francuskiej Ligue 1. Wyniki badań ujawniają wyraźną preferencję klubów wobec transferów krajowych, które stanowią 44,39% wszystkich płatnych transferów przychodzących oraz 33,71% całkowitych wydatków transferowych. Sugeruje to, że kluby częściej inwestują w zawodników z doświadczeniem w krajowej lidze, dążąc do ograniczenia ryzyka adaptacji i zwiększenia stabilności wyników sportowych w krótkim okresie. Z kolei transfery zagraniczne, choć występują rzadziej, wiążą się z istotnie wyższymi wartościami. Oznacza to, że kluby są skłonne płacić premię za pozyskanie zagranicznych zawodników, kierując się postrzeganą jakością, prestiżem międzynarodowym lub presją konkurencyjną. Uzyskane wyniki mają szersze implikacje dla analizy rynku pracy, pokazując, że nawet w otwartym i zglobalizowanym środowisku piłki nożnej kluby wciąż preferują zawodników z doświadczeniem w krajowej lidze, jednocześnie płacąc wyższe kwoty za talenty z zagranicy. Thu, 11 Jun 2026 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58794 2026-06-11T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/58793 Uncovering Interdependence of Shared Value Dimensions – Insights from the Agri-Food Industry Krawiec, Wioletta; Sibińska, Anna; Grzegorczyk, Wojciech The study is founded on the concept of shared value creation defined by Porter and Kramer as policies and operational practices that enhance business competitiveness while simultaneously improving socio-economic conditions. The research adopts the perspective that shared value operates as a strategic process and is composed of three interconnected and inseparable dimensions: social value creation, environmental value creation, and economic value creation. Understanding the interdependencies among these dimensions is considered crucial for developing this strategic process.The article examines the interdependencies between the dimensions of shared value and their influence on the strategic process within the organisation.The study utilised a theoretical framework positioning shared value as a strategic process where interdependencies exist between all dimensions. The primary analytical tool employed was fuzzy-set Qualitative Comparative Analysis (fsQCA), which is suitable for integrating qualitative and quantitative methodologies and reflecting existing interdependencies. Empirical data were collected via a cross-sectional electronic survey from the agri-food sector in Poland, specifically involving 22 grain and cereals producers.The analysis does not reveal a single path to creating shared value. Social value is influenced by environmental factors such as reduced environmental impact, resource consumption and extended product life. Similarly, environmental value is influenced by social factors such as community safety, improved employment conditions and employee skills development. Both dimensions are integral to the creation of economic value. The results provide empirical evidence for the interdependence of shared value dimensions, affirming that shared value creation can be conceptualised as a strategic process directly influenced by the interplay between its social, environmental, and economic components. Managers are advised to utilise combinations of different conditions to create value and gain competitive advantage.; Badanie opiera się na koncepcji tworzenia wspólnej wartości (shared value), zdefiniowanej przez Portera i Kramera jako polityki i praktyki operacyjne, które zwiększają konkurencyjność przedsiębiorstw, jednocześnie poprawiając warunki społeczno-ekonomiczne. W badaniu przyjęto perspektywę, zgodnie z którą wspólna wartość funkcjonuje jako proces strategiczny składający się z trzech wzajemnie powiązanych i nierozłącznych wymiarów: tworzenia wartości społecznej, środowiskowej i ekonomicznej. Zrozumienie współzależności między tymi wymiarami uznaje się za kluczowe dla rozwoju tego procesu strategicznego.Celem artykułu jest zbadanie współzależności między wymiarami wspólnej wartości oraz ich wpływu na proces strategiczny w organizacji.W badaniu zastosowano ramy teoretyczne, w których wspólna wartość jest postrzegana jako proces strategiczny, w obrębie którego występują współzależności między wszystkimi wymiarami. Narzędziem analitycznym zastosowanym w badaniu była metoda analizy jakościowej zbiorów rozmytych (fuzzy-set Qualitative Comparative Analysis – fsQCA), umożliwiająca integrację metod jakościowych i ilościowych oraz odzwierciedlenie istniejących współzależności. Dane empiryczne zebrano w formie elektronicznej ankiety przekrojowej w sektorze rolno-spożywczym w Polsce, obejmującej 22 producentów i dystrybutorów produktów zbożowych.Analiza nie wykazała istnienia jednej ścieżki prowadzącej do tworzenia wspólnej wartości. Wartość społeczna jest kształtowana przez czynniki środowiskowe, takie jak ograniczenie wpływu na środowisko, zużycia zasobów czy wydłużenie cyklu życia produktu. Z kolei wartość środowiskowa zależy od czynników społecznych, takich jak bezpieczeństwo społeczności, poprawa warunków zatrudnienia i rozwój umiejętności pracowników. Oba te wymiary są integralnymi elementami tworzenia wartości ekonomicznej. Wyniki dostarczają empirycznych dowodów na współzależność wymiarów wspólnej wartości, potwierdzając, że proces jej tworzenia można postrzegać jako proces strategiczny bezpośrednio kształtowany przez interakcje pomiędzy komponentami społecznymi, środowiskowymi i ekonomicznymi. Menedżerowie powinni wykorzystywać kombinacje różnych warunków w celu tworzenia wartości i uzyskania przewagi konkurencyjnej. Thu, 11 Jun 2026 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/58793 2026-06-11T00:00:00Z