Działalność Instytutu Wschodniego w Warszawie 1926–1939

Abstract

Celem rozprawy jest prześledzenie kolejnych etapów działalności Instytutu Wschodniego w Warszawie z wyszczególnieniem jego zadań naukowych, dydaktycznych i politycznych. Ramy chronologiczne rozprawy określa czas funkcjonowania placówki — daty utworzenia Instytutu i zakończenia jego prac. Genezy placówki autor upatruje w działalności powstałego w 1921 r. Związku Zbliżenia Narodów Odrodzonych, a także funkcjonującego od 1923 r. Towarzystwa Polsko- Azjatyckiego. Cezurę końcową ustalono na wrzesień 1939 r. — aktywność Instytutu Wschodniego wygasła z wybuchem II wojny światowej. Jedną z tez rozprawy jest przekonanie o ścisłym podporządkowaniu celów działalności Instytutu wytycznym polityki wschodniej obozu belwederskiego (sanacji), pomimo różnorodności światopoglądowej środowisk kształtujących oblicze Instytutu. Temat pracy rozwinięty został w ramach czterech rozdziałów w układzie chronologicznym. W pierwszym rozdziale przedstawiono genezę Instytutu Wschodniego oraz ogólną charakterystykę początkowych prac w latach 1926–1931. W rozdziale drugim przedstawiono formy aktywizacji Instytutu w sferze informacyjnej, naukowo-wydawniczej i dydaktycznej. Rozdział trzeci poświęcono działalności młodzieży prometejskiej skupionej w Orientalistycznym Kole Młodych przy Instytucie Wschodnim w Warszawie. W rozdziale czwartym przedstawiono przyczyny kryzysu Instytutu Wschodniego oraz próby jego przezwyciężania pod koniec lat trzydziestych. W zakończeniu naszkicowano powojenne losy kadry Instytutu.