Rodzina jako obszar aktywności i źródło wsparcia w aktywnym starzeniu się

Abstract

Tekst poświęcony roli rodziny i środowiska lokalnego w organizowaniu przyjaznej przestrzeni życiowej dla ludzi starych. Podkreślono w nim, że w polskiej tradycji zarówno związki pokrewieństwa, jak i poczucie kulturowej tożsamości ze środowiskiem zamieszkania stanowią główny wyznacznik komfortu psychicznego, zadowolenia, poczucia bezpieczeństwa w starszym wieku. Ich ranga narasta równolegle do redukowania aktywności zawodowej, społecznej, ograniczeń sprawnościowych i komunikacyjnych. Przyjmując, że zmiany zachodzące w preferowanym stylu życia oraz modelu współczesnej rodziny generują ryzyko pogłębiania deficytów życiowych ludzi starych (samotność, osamotnienie, redukcja ról i prestiżu) - w rekomendacjach prezentowanej analizy zawarto propozycje dotyczące modyfikacji zasad, form i celów polityki społecznej wobec starości i ludzi starych. Wśród postulowanych zmian i oczekiwanych modyfikacji systemowych, ustawowych oraz instytucjonalnych wymieniono takie jak: potrzebę upowszechniania edukacji do starości i promocji wiedzy gerontologicznej, wzmacnianie aktywizacji zawodowej osób w wieku niemobilnym, zrównanie wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet, motywowanie do indywidualnego, świadomego zabezpieczania się przed ryzykiem deficytów wieku (przezorność ubezpieczeniowa, samoodpowiedzialność za jakość życia na wszystkich jego etapach), opracowanie nowej formuły wsparcia środowiskowego dla najstarszych, niesprawnych mieszkańców, uznanie rosnącego znaczenia samopomocy i wsparcia społecznego w środowiskach lokalnych.