Nowoczesne technologie i niepełnosprawność – między obietnicą emancypacji a wykluczeniem

Abstract

W dobie dynamicznego rozwoju technologii cyfrowych kwestia dostępności do nich i inkluzjiosób z niepełnosprawnościami nabiera szczególnego znaczenia. Rozwiązania technologiczne,choć w teorii neutralne, w praktyce mogą wzmacniać istniejące podziały społeczne, jeżeli nie zostanązaprojektowane w sposób świadomie włączający. Z jednej strony – technologie te oferująnowe możliwości samodzielności, uczestnictwa i edukacji dla osób z niepełnosprawnościami.Z drugiej – jeśli ignorują potrzeby tych użytkowników, stają się kolejnym źródłem barier. Dlategoważną staje się dziś pogłębiona refeksja nad rolą i znaczeniem nowoczesnych technologii w odniesieniudo tych osób.Rozdział ten stanowi wprowadzenie do monografi, w której omówione zostały problemy dotycząceróżnych aspektów inkluzji technologicznej i społecznej osób z niepełnosprawnościami.

In the era of rapid digital technology development, the issue of accessibility and inclusion is gainingparticular importance. Technological solutions, though theoretically neutral, can in practice reinforceexisting social divisions—unless they are designed in a consciously inclusive way. On the onehand, these technologies ofer new opportunities for independence, participation, and educationfor people with disabilities. On the other, if they ignore the needs of these users, they become yetanother source of barriers.Tis calls for a deeper refection on the role and signifcance of modern technologies in relationto people with disabilities.Tis chapter serves as an introduction to the monograph, in which individual chapters discussvarious aspects of technological and social inclusion.