„Umiejętnie unika sądów o nacjonalistycznym zabarwieniu”. Mirosław Cygański (1925–2016) i badania nad Niemcami i niemiecką okupacją Łodzi w latach 1939–1945

Abstract

Artykuł pokazuje pierwszy etap drogi naukowej Mirosława Cygańskiego (1925–2016), podczas którego zajmował się Niemcami łódzkimi i niemiecką okupacją Łodzi w czasie II wojny światowej. Cygański napisał swoją pierwszą większą publikację pt. Mniejszość niemiecka w Polsce Centralnej jako doktorat na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego, który próbował później nieskutecznie obronić. Jako młody badacz zajmował się okupacją niemiecką wydając drugą książkę Z dziejów okupacji hitlerowskiej. Obydwie publikacje przyniosły Cygańskiemu wrogów w RFN, jak np. Otto Heike, socjalista z DSAP i w czasie wojny dyrektor archiwum w Łodzi. Prace Cygańskiego opisują deskryptywnie okupację i skupiają się na kwestiach administracji okupacyjnej w Łodzi.

The article presents the first stage of Mirosław Cygański’s (1925–2016) academic career, during which he focused on the German community in Lodz and the German occupation of Lodz during World War II. Cygański wrote his first major publication, entitled The German Minority in Central Poland, as his doctoral thesis at the Faculty of Philosophy and History of the University of Lodz, which he later tried unsuccessfully to defend. As a young researcher, he dealt with the German occupation, publishing his second book, From the History of the Nazi Occupation. Both publications earned Cygański enemies in Germany, such as Otto Heike, a socialist from the DSAP and director of the archives in Lodz during the war. Cygański’s works describe the occupation in a descriptive manner and focus on issues of the occupation administration in Lodz.