Pokaż uproszczony rekord

dc.contributor.authorBömelburg, Hans-Jürgen
dc.date.accessioned2026-03-26T08:53:05Z
dc.date.available2026-03-26T08:53:05Z
dc.date.issued2025-12-29
dc.identifier.issn2080-8313
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/11089/57810
dc.description.abstractArtykuł poświęcony jest historiografii i pamięci o łódzkich socjalistach niemieckich jako przyczynek do badań nad dziejami Niemców w Łodzi. Autor przedstawia główne postaci tego środowiska, omawia pozycjonowanie Niemieckiej Socjalistycznej Partii Pracy w wielonarodowym mieście oraz wskazuje dwa nurty, które dominowały w powojennej pamięci niemieckich socjalistów łódzkich. Szczególną uwagę poświęca biografii Ottona Heikego, niemieckiego socjalisty, który podczas okupacji niemieckiej współpracował z władzami nazistowskimi. W drugiej części artykuł wykorzystuje część powojennej korespondencji Heikego, wskazując na potencjał dalszych badań w oparciu o egodokumenty niemieckich socjalistów z okresu powojennego.pl
dc.description.abstractThe article is devoted to the historiography and memory of German socialists in Lodz, serving as a contribution to the study of the history of Germans in the city. The author presents the main figures of this milieu, examines the position of the German Socialist Labour Party in the multiethnic urban context, and identifies two currents that dominated the postwar memory of Lodz’s German socialists. Particular attention is paid to the biography of Otto Heike, a German socialist who collaborated with the Nazi authorities during the occupation. In the second part, the article draws on Heike’s postwar correspondence, highlighting the potential for further research based on the egodocuments of German socialists from the postwar period.en
dc.language.isopl
dc.publisherWydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiegopl
dc.relation.ispartofseriesStudia z Historii Społeczno-Gospodarczej XIX i XX Wiekupl
dc.rights.urihttps://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
dc.subjectLodzen
dc.subjectlabor movementen
dc.subjectGermans in Polanden
dc.subjectDSAPen
dc.subjectmultinationalityen
dc.subjectŁódźpl
dc.subjectruch robotniczypl
dc.subjectNiemcy w Polscepl
dc.subjectDSAPpl
dc.subjectwielonarodowośćpl
dc.titleHistoriografa niemiecka o dziejach Łodzi: postawy metodologiczne, proces nazyfkacji i dzisiejsze możliwości badawczepl
dc.title.alternativeGerman historiography on the history of Lodz: methodological approaches, the process of Nazification, and current research opportunitiesen
dc.typeArticle
dc.page.number125-142
dc.contributor.authorAffiliationUniwersytet Justusa Liebiga w Gießenpl
dc.identifier.eissn2450-6796
dc.referencesArchiwum Państwowe Łódź, Akta Miasta Łodzi, Wydział Prezydialny, sygn. 66443pl
dc.referencesMartin-Opitz-Bibliothek, Spuścizna Otto Heikego, sygn. TS003 – K 0082pl
dc.referencesCesarski J., PPS. Wspomnienia z lat 1918–1939, Warszawa 1987.pl
dc.referencesDöblin A., Podróż po Polsce, Warszawa 2000.pl
dc.referencesHeike O., Die deutsche Arbeiterbewegung in Polen 1835–1945, Dortmund 1969.pl
dc.referencesHeike O., Leben im deutsch-polnischen Spannungsfeld: Erinnerungen und Einsichten eines deutschen Journalisten aus Lodz, Essen 1989.pl
dc.referencesSzczypiorski A., Początek, Poznań 2001.pl
dc.referencesThiem E., Die Ortsgruppen der NSDAP, Księgarnia S. Seipelt (Łódź) 1943; https://polona.pl/item-view/6ec01a08-2870-43b0-b605-ef24ee2b9d9c?page=0pl
dc.referencesThiem E., Plan von Litzmannstadt, Księgarnia S. Seipelt (Łódź) 1942, https://www.europeana.eu/de/item/463/item_PIR2WPQERTBS4DSOQDUB3GJX4RNDOXXOpl
dc.references„Freie Presse” 1937.pl
dc.references„Kurjer Łódzki” 1926.pl
dc.references„Litzmannstädter Zeitung” 1940.pl
dc.references„Lodzer Volkszeitung” 1939.pl
dc.references„Naprzód” 1927.pl
dc.referencesBlachetta-Madajczyk P., Klassenkampf oder Nation? Deutsche Sozialdemokratie in Polen 1918–1939, Düsseldorf 1997, seria „Schriften des Bundesarchivs“, nr 49.pl
dc.referencesBömelburg H.J., Łódź. Historia wielokulturowego miasta przemysłowego w XX wieku, Łódź 2024. https://doi.org/10.18778/8331-190-6pl
dc.referencesEffenberger E., Erst gerufen und dann vertrieben, [w:] Mitteilungen der Heimatkreisgemeinschaft der Deutschen aus dem Lodzer Industriegebiet, t. 18, 1996, s. 1–9; t. 19, 1997, s. 1–9; t. 20, 1998, s. 1–21.pl
dc.referencesFuchs T., Die verlorene Welt und die anderen: Deutsche, Polen und Juden im Spiegel der deutschen Lodz-Historiographie. Eine Betrachtung am Beispiel der Arbeiten von [Eugen] Oskar Kossmann und Otto Heike, [w:] Polen, Deutsche und Juden in Lodz 1820–1939. Eine schwierige Nachbarschaft, red. J. Hensel, Osnabrück 1999, s. 87–99. https://doi.org/10.3790/978-3-88640-400-1.1999.87pl
dc.referencesKessler W., Lodz nach Lodz. Beobachtungen zu Erinnerung und Gedächtnis der Deutschen aus Lodz nach 1945, [w:] Lodz jenseits von Fabriken, Wildwest und Provinz. Kulturwissenschaftliche Studien über die Deutschen in und aus den polnischen Gebieten, red. S. Dyroff, K. Radziszewska, I. Röskau-Rydel, München 2009, seria „Polono-Germanica”, nr 4, s. 151–169.pl
dc.referencesKmieciak P., Niemcy, nie naziści. O niemieckich antyfaszystach w II RP, [w:] Krytyka Polityczna, https://krytykapolityczna.pl/kultura/historia/niemcy-nie-nazisci-o-niemieckich-antyfaszystach-w-ii-rp/ (dostęp: 7.10.2023).pl
dc.referencesKosmala B., Juden und Deutsche im polnischen Haus. Tomaszów Mazowiecki 1914–1939, Berlin 2001, seria „Dokumente – Texte – Materialien“, nr 28.pl
dc.referencesKossert A., „Nieprzejednane sprzeczności?” Napięcia narodowe w protestantyzmie łódzkim w latach 1918–1939, [w:] Przeszłość przyszłości. Z dziejów luteranizmu w Łodzi i regionie, red. B. Milerski, K. Woźniak, Łódź 1998, s. 151–174.pl
dc.referencesMeissner L., Die deutschen Gegner des Nationalsozialismus in Lodz 1933–1939, [w:] Studien und Forschung zur Deutschland- und Österreichkunde in Polen, red. L. Meissner, G. Pawłowski, Warszawa 2011, s. 354–384.pl
dc.referencesMeissner L., Na pograniczu „Ostforschung“. Przyczynek do historycznego pisarstwa i biografii politycznej Ottona Heike, [w:] Otto Heike. Niemiecki dziennikarz z Łodzi jako historyk. Konferencja naukowa Komisji do Spraw Historii Niemców w Polsce i Instytutu Historii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, 18 listopada 2002 r., Herne 2004, s. 23–41.pl
dc.referencesPuś W., Pytlas S., Dzieje Łódzkich Zakładów Przemysłu Bawełnianego im. Obrońców Pokoju „Uniontex” (d. Zjednoczonych Zakładów K. Scheiblera i L. Grohmana) w latach 1827–1977, Warszawa 1979.pl
dc.referencesSobiczewski B., Otto Heike i Archiwum Miejskie w Łodzi w czasach II wojny światowej, [w:] Otto Heike. Niemiecki dziennikarz z Łodzi jako historyk. Konferencja naukowa Komisji do Spraw Historii Niemców w Polsce i Instytutu Historii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, 18 listopada 2002 r., Herne 2004, s. 67–80.pl
dc.referencesStrobel G.W., Das multinationale Lodz, die Textilmetropole Polens, als Produkt von Migration und Kapitalwanderung [w:] Wanderungen und Kulturaustausch im östlichen Mitteleuropa. Forschungen zum ausgehenden Mittelalter und zur jüngeren Neuzeit, red. H.-W. Rautenberg, München 2006, s. 163–223. https://doi.org/10.1524/9783486838626.163pl
dc.referencesTurski M., Vom Versuch, Biografien zu nationalisieren. Die Deutsche Volksliste in der Region Lodz: Vorgeschichte, Umsetzung und Nachwirkungen 1914–1960, Paderborn 2026, seria „Fokus”, nr 20. https://doi.org/10.30965/9783657797356pl
dc.contributor.authorEmailhans-juergen.boemelburg@geschichte.uni-giessen.de
dc.identifier.doi10.18778/2080-8313.28.08
dc.relation.volume28


Pliki tej pozycji

Thumbnail

Pozycja umieszczona jest w następujących kolekcjach

Pokaż uproszczony rekord

https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
Poza zaznaczonymi wyjątkami, licencja tej pozycji opisana jest jako https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0