Stołowe gry fabularne jako nowa przestrzeń badań nad rolami płciowymi

Abstract

This article presents the results of qualitative research on the methods of constructing and performing roles in tabletop role-playing games (tRPGs). From the sociological perspective, tRPGs constitute a unique laboratory for research on gender roles. The analysis of participant observation and interviews shows that despite the declared freedom of character creation, players transfer norms, categories, and stereotypes present in the real world into the game. The study was exploratory in nature, utilising the triangulation of methods to broaden the research perspective. Particular attention is paid to the experience of cross-gender role-play, i.e. playing a character whose gender is opposite to that of the player.

Artykuł przedstawia wyniki badań jakościowych nad sposobami konstruowania i odgrywania ról w stołowych grach fabularnych (tRPG). Z perspektywy socjologicznej tRPG stanowią unikatowe laboratorium badań nad rolami płciowymi. Analiza obserwacji uczestniczącej i wywiadów pokazuje, że mimo deklarowanej swobody kreacji postaci gracze/graczki przenoszą do gry normy, kategorie i stereotypy obecne w realnym świecie. Badanie miało charakter eksploracyjny; zastosowano w nim triangulację metod w celu rozszerzenia perspektywy badawczej. Na szczególną uwagę zasługuje doświadczenie cross-gender roleplay, czyli odgrywanie postaci przeciwnej płci do płci gracza lub graczki.