Pokaż uproszczony rekord

dc.contributor.authorSkorupska, Weronika
dc.date.accessioned2026-07-29T10:45:40Z
dc.date.available2026-07-29T10:45:40Z
dc.date.issued2026-07-28
dc.identifier.issn0208-600X
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/11089/58914
dc.description.abstractThis article addresses the issue of new cooperativism in Poland. The research objective was to describe and thereby gain a better understanding of a new form of exercising civic agency through cooperative institutions, particularly in the context of rapid technological change and the development of the digital society. Another objective was to conduct a preliminary assessment of the potential of new cooperativism as a space for building civic agency, especially in Poland, where cooperative traditions are rich but currently require adaptation to the realities of the 21st century. A case study was conducted, analysing the narratives and contents of materials produced by cooperatives, including internal and organisational documents, websites, and social media.en
dc.description.abstractArtykuł podejmuje problematykę nowego kooperatyzmu w Polsce. Zamierzeniem badawczym było opisanie, a poprzez to lepsze rozpoznanie nowej formy realizacji podmiotowości obywatelskiej poprzez instytucje kooperatyzmu, szczególnie w kontekście dynamicznych przemian technologicznych i rozwoju cyfrowego społeczeństwa. Celem było także wstępne rozpoznanie potencjału nowego kooperatyzmu jako przestrzeni budowania podmiotowości obywatelskiej, zwłaszcza w Polsce, gdzie tradycje spółdzielczości są bogate, lecz obecnie wymagają adaptacji do realiów XXI w. Przeprowadzono opis studium przypadku, analizując narracje i treści materiałów produkowanych przez kooperatywy, w tym dokumenty wewnętrzne, organizacyjne, strony internetowe oraz media społecznościowe.pl
dc.description.sponsorshipDziałania IV.4.1 „Kompleksowy program wsparcia dla doktorantów UW” Programu „Inicjatywa Doskonałości–Uczelnia Badawcza”. 
dc.language.isopl
dc.publisherWydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiegopl
dc.relation.ispartofseriesActa Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica;97pl
dc.rights.urihttps://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
dc.subjectkooperatyzmpl
dc.subjectspółdzielczośćpl
dc.subjectkooperatyzm cyfrowypl
dc.subjectkooperatywy spożywczepl
dc.subjectpodmiotowość obywatelskapl
dc.subjectcooperativismen
dc.subjectplatform cooperativismen
dc.subjectfood cooperativesen
dc.subjectcivic subjectivityen
dc.titleSpółdzielczość na nowo. Kooperatyzm jako potencjalna przestrzeń budowania podmiotowości obywatelskiejpl
dc.title.alternativeCo-operatives Revisited: Co-operativism as a Potential Space for Building Civic Subjectivityen
dc.typeArticle
dc.page.number63-85
dc.contributor.authorAffiliationSzkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Wydział Socjologii i Pedagogikipl
dc.identifier.eissn2353-4850
dc.referencesAbramowski E. (2009), Kooperatywa jako sprawa wyzwolenia ludu pracującego: Korzyści jakie daje kooperatywa spożywcza, Kooperatyzm.pl, https://kooperatyzm.pl/kooperatywa-jako-sprawa-wyzwolenia-ludu-pracujacego-korzysci-jakie-daje-kooperatywa-spozywcza/ (dostęp: 4.06.2026). (Oryginał opublikowany [w:] R. Okraska (red.), Braterstwo, solidarność, współdziałanie. Pisma spółdzielcze i stowarzyszeniowe).pl
dc.referencesAndrejuk K. (2016), Awans społeczny kobiet w czasach PRL. Dynamika struktury i sprawczości, „Przegląd Socjologiczny”, nr 65(3).pl
dc.referencesArcher M.S. (2013), Człowieczeństwo. Problem sprawstwa, Zakład Wydawniczy Nomos, Kraków.pl
dc.referencesBarnes B. (2000), Understanding Agency. Social Theory and Responsible Action, Sage.pl
dc.referencesBejma A., Tomaszewski K., (2018), Zasada pomocniczości, [w:] Encyklopedia Administracji Publicznej, J. Itrich-Drabarek (red. nauk.), Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa.pl
dc.referencesBierzanek R. (1968), Prawo spółdzielcze w zarysie, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.pl
dc.referencesBilewicz A. (2014), Kooperacja znów rośnie?, [w:] Ł. Bukowiecki, M. Obarska, X. Stańczyk (red.), Miasto na żądanie, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.pl
dc.referencesBilewicz A. (2015), Samoograniczająca się zmiana? Kooperatywy spożywcze w Polsce, „Nowy Obywatel”, nr 16(67).pl
dc.referencesBilewicz A. (2018), Zapomniane marzenie, „ACADEMIA. Magazyn Polskiej Akademii Nauk”, nr 1(53).pl
dc.referencesBilewicz A. (2020), Kooperatywy spożywcze w polskich miastach. Między enklawą stylu życia a zmianą społeczną, [w:] B. Lewenstein (red.), Aktywizmy miejskie, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.pl
dc.referencesBilewicz A. (2025), Kooperatywy spożywcze – szansa na odnowę demokratycznej spółdzielni spożywców?, Krajowy Związek Banków Spółdzielczych, https://kzbs.pl/kooperatywy-spozywcze-szansa-na-odnowe-demokratycznej-spoldzielczosci-spozywcow.html (dostęp: 9.04.2026).pl
dc.referencesBilewicz A., Potkańska D. (2013), Jak kiełkuje społeczeństwo obywatelskie?, „Trzeci Sektor”, nr 31(3).pl
dc.referencesBilewicz A., Śpiewak R. (2019), Beyond the „Northern” and „Southern” Divide: Food and Space in Polish Consumer Cooperatives, „East European Politics and Societies and Cultures”, nr 33(3). https://doi.org/10.1177/0888325418806046pl
dc.referencesBrodziński, M.G. (2014), Oblicza polskiej spółdzielczości wiejskiej: geneza–rozwój–przyszłość, Wydawnictwo Naukowe FREL.pl
dc.referencesBrzozowski B. (2008), Podstawy gospodarki spółdzielczej. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie, Kraków.pl
dc.referencesBurnicka A., Zygmuntowski J.J. (2019), #CoopTech: Platformowy kooperatyzm jako silnik solidarnego rozwoju, Instrat.pl
dc.referencesChyra-Rolicz Z. (2019a), Między prywatą a wspólnym dobrem. Stosunek państwa i sił politycznych do spółdzielczości w II i III Rzeczypospolitej, Oficyna Naukowa, Warszawa.pl
dc.referencesChyra-Rolicz Z. (2019b), Młody ruch spółdzielczy, „Rolnik Spółdzielca”, nr 3.pl
dc.referencesCioch H. (2009), Zasady roczdelskie i ich realizacja w praktyce, „Teka Komisji Prawniczej PAN Oddział w Lublinie”, nr 2.pl
dc.referencesCioch H. (2011), Prawo Spółdzielcze, LEX.pl
dc.referencesCoopTech Hub (2024), Jak budować wspólny spółdzielczy front? [Wpis w aplikacji], PLZ.pl
dc.referencesCoopTech Hub, Akademia Miejskiej Odporności. Case study, https://www.hub.coop/nasze-projekty/akademia-miejskiej-odpornosci-case-study/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesCoopTech Hub, O hubie, https://www.hub.coop/o-hubie/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesCoopTech Hub, Pakiet Miejskiej Odporności, https://www.hub.coop/publikacja/pakiet-miejskiej-odpornosci/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesCoopTech Hub, Strona główna, https://www.hub.coop/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesCoopTech Hub, Związek serc powołany. Spółdzielnie łączą siły, https://www.hub.coop/zwiazek-serc-powolany-spoldzielnie-lacza-sily/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesDomagalski A. (2012), Spółdzielczość w budowie społeczeństwa obywatelskiego, [w:] A. Domagalski (red.), O lepszy, przyjazny świat, Wydawnictwo Spółdzielcze.pl
dc.referencesFlorek-Paszkowska A. (2016), Współczesne spółdzielnie spożywcze w Polsce na tle historycznym, „Zagadnienia Doradztwa Rolniczego”, nr 3.pl
dc.referencesFrączak P., Skrzypiec R. (2011), Kondycja spółdzielczości pracy i wizje jej rozwoju. Raport z badania, Ośrodek Badania Aktywności Lokalnej.pl
dc.referencesGąsiorowska A., Rózga M., Seroka D., Sykut M. (2024), Zróbcie to razem! Dobre praktyki z kooperatyw spożywczych. Stowarzyszenie Kooperatywa Spożywcza Dobrze, https://drive.google.com/file/d/1gOk_yQNs4mB_vauLZBNEyq6Ep-D4Z4vg/view (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesHerbst K. (2013), Ruchy nieformalne a kierunki rozwoju ekonomii społecznej. Rekomendacje dla polityk publicznych, Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich.pl
dc.referencesInternational Co-operative Alliance (ICA) (2025), Cooperative identity, values & principles, https://www.ica.coop/en/cooperatives/cooperative-identity (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesJohnson A.P. (2009), Making Connections in Elementary and Middle School Social Studies, Sage.pl
dc.referencesKonstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. 1997, nr 78, poz. 483 z późn. zm.).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Kawki tematyczne, https://dobrze.waw.pl/kawki-tematyczne/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Kryteria asortymentowe, https://dobrze.waw.pl/o-nas/nasze-wartosci/kryteria-asortymentowa/ (dostęp: 28.05.2025).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Nasz model działania, https://dobrze.waw.pl/o-nas/nasz-model-dzialania/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Nasze wartości, https://dobrze.waw.pl/o-nas/nasze-wartosci/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Parasol kooperatyw, https://dobrze.waw.pl/parasol-kooperatyw/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKooperatywa Dobrze, Zasady spółdzielcze, https://dobrze.waw.pl/o-nas/zasady-spoldzielcze/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKooperatywa Grochowska (2025), Nasza historia, https://www.kooperatywagrochowska.pl/nasza-historia/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKostecka-Jurczyk D., Marak K. (2014), Spółdzielnie energetyczne i klastry energii jako formy energetyki obywatelskiej w Polsce, „Studia Prawnoustrojowe”, nr 63. https://doi.org/10.31648/sp.9596pl
dc.referencesKotus J. (2018), Partycypacja–aktywność–podmiotowość… Krok wstecz czy postęp rozwoju społeczeństwa obywatelskiego?, „Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN”, nr 183.pl
dc.referencesKrajowa Rada Spółdzielcza (2025), Zasady spółdzielcze, https://krs.org.pl/spoldzielczosc/zasady-spodzielcze (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesKreft J. (2022), Władza platform. Za fasadą Google, Facebooka i Spotify, Universitas, Kraków.pl
dc.referencesLiderspółdzielczosci.pl (2025), Polska spółdzielczość – to historia niewykorzystanych szans i możliwości, https://liderspoldzielczosci.pl/2025/10/16/polska-spoldzielczosc-to-historia-niewykorzystanych-szans-i-mozliwosci/ (dostęp: 9.04.2026).pl
dc.referencesMarkocka M. (2017), Podmiotowość społeczności lokalnych w świetle wybranych koncepcji socjologiczno-filozoficznych, „Uniwersyteckie Czasopismo Socjologiczne”, nr 20(3).pl
dc.referencesMider D. (2010), Partycypacja polityczna a legitymizacja systemu politycznego, „Studia Politologiczne”, nr 18.pl
dc.referencesMudyń K. (2012), Podmiotowość. Co to może znaczyć?, „Psychologia Społeczna”, nr 7(21).pl
dc.referencesOleszczuk-Zygmuntowski J. (2023), Wystąpienie podczas konferencji „Renesans Spółdzielczości”, [w:] M. Wojtaszek, Niech nowa spółdzielczość rozkwita i daje owoce!, BS.NET.pl, https://bs.net.pl/niech-nowa-spoldzielczosc-rozkwita-i-daje-owoce/ (dostęp: 9.04.2026).pl
dc.referencesPiechowski A. (2008), Gospodarka społeczna i przedsiębiorstwo społeczne w Polsce. Tradycje i przykłady, [w:] E. Leś (red.), Gospodarka społeczna i przedsiębiorstwo społeczne. Wprowadzenie do problematyki, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.pl
dc.referencesPiechowski A. (2013), Wartości i zasady spółdzielcze a społeczeństwo obywatelskie i gospodarka społeczna, „Ekonomia Społeczna”, nr 1.pl
dc.referencesPiechowski A., Stolińska-Janic J. (red.) (1992), Problemy spółdzielczości we współczesnym świecie: wybór referatów z Międzynarodowego Seminarium MZS, NRS i SIB, Spółdzielczy Instytut Badawczy.pl
dc.referencesPlecka D., Turska-Kawa A., Wojtasik W. (2013), Obywatelskie kompetencje polityczne, „Kultura i Edukacja”, nr 2(3).pl
dc.referencesPLZ, Nasza misja, https://plz.coop/nasza-misja/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesPLZ, Regenerator miast, https://plz.coop/regenerator-miast/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesPLZ, Zaufali nam, https://plz.pl/trusted/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesRapacki M. (1923), Położenie spożywcy, Wydawnictwo Związku Polskich Stowarzyszeń Spożywców, http://lewicowo.pl/polozenie-spozywcy (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesRok J., Bąk N.J. (2015), Wieś-Warszawa wspólna sprawa, „Tygodnik Przegląd”, https://www.tygodnikprzeglad.pl/wies-warszawa-wspolna-sprawa/ (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesSawicka J., Pruś E. (2021), Rola gospodarki społecznej w rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, „Nauki Ekonomiczne”, nr 33. https://doi.org/10.19251/ne/2021.33(7)pl
dc.referencesSenat RP, Parlamentarny Zespół ds. Spółdzielczości, https://www.senat.gov.pl/sklad/zespoly/parlamentarny,272,parlamentarny-zespol-ds-spoldzielczosci.html (dostęp: 4.06.2026).pl
dc.referencesSkorupska W. (2024a), Kooperatywy spożywcze w Polsce jako przykład alternatywnej spółdzielczości i pozaformalnej aktywności na poziomie lokalnym w Polsce, „Studia Regionalne i Lokalne”, nr 26(98). https://doi.org/10.7366/1509499549805pl
dc.referencesSkorupska W. (2024b), Nowa spółdzielczość na nowe czasy. Przykład nowych kooperatyw i spółdzielni z Polski, „Edukacja Ekonomistów i Menedżerów”, nr 72(2). https://econjournals.sgh.waw.pl/EEiM/article/view/4719pl
dc.referencesSkrzypek A.B. (2017), Organizacja turkusowa – szansa na nową jakość zarządzania czy utopia, „Problemy Jakości”, nr 12. https://doi.org/10.15199/48.2017.12.1pl
dc.referencesSrnicek N. (2023), Kapitalizm platform, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń.pl
dc.referencesStępka M. (2021), Rezyliencja jako paradygmat bezpieczeństwa w czasach przewlekłych kryzysów, „Przegląd Politologiczny”, nr 2. https://doi.org/10.14746/pp.2021.26.2.7pl
dc.referencesSzostok-Nowacka P. (2019), Znaczenie poczucia podmiotowości dla aktywności społecznej w przestrzeni samorządowej, „Annales UMCS, Sectio K: Politologia”, nr 26(1). https://doi.org/10.17951/k.2019.26.1.141-157pl
dc.referencesSzustek A. (2009), Polski Sektor Społeczny, [w:] T. Skoczek (red.), Spółdzielczość w budowie społeczeństwa obywatelskiego – historia i współczesność, Muzeum Niepodległości, Warszawa.pl
dc.referencesSzustek A. (2020), Rola Urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w odrodzeniu i rozwoju ruchu spółdzielczego, [w:] E. Leś (red.), Dla niepodległej. Obywatele i ich organizacje, Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa.pl
dc.referencesSzyszkowska M. (red.) (2013), Dzisiejsze znaczenie ideałów spółdzielczości, Wszechnica Polska, Warszawa.pl
dc.referencesŚpiewak R., Błesznowski B., Gąsiorowska A. (2022), Kooperatywy spożywcze w UE. Lekcje dla Polski, Fundacja im. Heinricha Bölla, Warszawa. https://pl.boell.org/pl/2023/04/24/kooperatywy-spozywcze-w-uepl
dc.referencesTurska-Kawa A. (2015), Podmiotowość polityczna w erze depolityzacji, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice. https://doi.org/10.31261/PN.4276pl
dc.referencesUstawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 1982 r., nr 30, poz. 210).pl
dc.referencesZieliński E. (1999), Nauka o państwie i polityce, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa.pl
dc.contributor.authorEmailwero.skorupska@gmail.com
dc.identifier.doi10.18778/0208-600X.97.04


Pliki tej pozycji

Thumbnail

Pozycja umieszczona jest w następujących kolekcjach

Pokaż uproszczony rekord

https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
Poza zaznaczonymi wyjątkami, licencja tej pozycji opisana jest jako https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0